بر خطِ داستان: از آمریکا تا جنگ کره: رمان « خشم » اثر فیلیپ راث

khashm-11-8-93

بر خطِ داستان: از آمریکا تا جنگ کره : رمان « خشم » اثر فیلیپ راث

نیلوفر شاندیز در بر خطِ داستان، این هفته خوانندگان شبگار را، با رمانِ خشم آشنا می­کند. رمان « خشم » با ترجمه ی فریدون مجلسی ، در 190 توسط انتشارات نیلوفر به چاپ رسیده است .

«بزرگتر از احساسات باش . این را من از تو نمی خوام . زندگی می خواد . و گرنه احساسات مثل سیل تو را از جا می کنه و می بره .»

رمان « خشم » اثر فیلیپ راث داستان پسر قصابی یهودی است که در نیمه قرن بیستم می خواهد درسی بخواند که تحقیر بچه قصاب بودنش، کم سوادی خانواده اش ، شکاف نسل ها ، عصیان بلوغ و یهودی بودنش را در جامعه جبران کند. او می خواهد وکیل شود. رابطه­اش از ابتدا با پدرش، بعد ها با دوستان هم دانشگاهی اش و در نهایت عشق زندگی اش در همین شکاف­هاست. در همین اثنا به محاکمات مک کارتی و فاشیسم و غیره هم اشاره دارد. جاهایی  از کتاب بر اساس واقعه ی تاریخی ای نوشته شده است . مثلا استفاده از سرود ملی چین که طی جنگ جهانی دوم در سراسر جهان به وسیله کسانی که در مبارزه علیه امپراتوری ژاپن متحد چین بودند خوانده میشد و یا استفاده از سخنرانی برتراند راسل زیر عنوان « چرا مسیحی نیستم ».

«مادر قوی بود و تقریبا تا صدسالگی زندگی کرد، هر چند زندگی او نیز ویران شده بود . روزی نبود که به عکس قاب شده یادگاری فارغ التحصیلی دبیرستان تنها پسر برازنده اش روی میز گوشه ی اتاق ناهار خوری نگاه نکند و با صدای بلند و لحنی محزون و گریان از شوهر فقیدش نپرسد که « چرا آنقدر پاپی او شدی که از خانه برود؟ یک لحظه خشم کردی و ببین چه کرد ! و حالا کجاست؟ مارکوس خواهش می کنم در باز است به خانه برگرد!»

فیلیپ راث در سال 1933 در نیوجرسی آمریکا متولد شد و ادبیات خواند . او در دهه 90 پشت سر هم جوایز ادبی را برنده می شد . در تمام آثارش در پشت رمان داستانی به تاریخ سیاسی و اجتماعی آمریکا هم اشاره و کنایه دارد . او در سال 2014 نیز نامزد دریافت نوبل ادبیات بود که موفق به دریافت آن نشد. او نخستین نویسنده زنده آمریکایی است که مجموعه آثارش از سوی کتابخانه آمریکا منتشر شده‌است.

کتاب خشم یکی از آثار پرفروش او محسوب می شود . او علاوه بر تحلیل مسایل جامعه در آن دوران (سالهای 1950 ) به تحلیل موشکافانه و روانشناسانه ی  شخصیت در نیمه قرن بیستم می پردازد . در همان میان به نژاد پرستی و روند تاریخی نیز اشاره می کند و حتی  جنگ فراموش شده ی کره و قربانیان آن.

«دانشگاه از نظر من خوب بود . در آغاز زندگی دوران کمال ، پیش از آنکه همه چیز ناگهان آنقدر مشکل شود استعداد فراوانی برای راضی بودم داشتم . این استعداد را در تمام دوران بچگی داشتم … در آغاز نهار خوردن با آنها مرا به هیجان می آورد زیرا آنها ایرلندی یا ایتالیایی بودند و در نظر من نه فقط رده تازه ای از نیوآرکی ها بلکه رده  تازه ای از نوع بشر بودند .»khashm-11-8-931

او را نویسنده ی پست مدرن می دانند اما آثارش یاد آور دو نویسنده ی کلاسیک روس است : در پرداخت طنز آمیز و انتقادی شخصیت ها و مکان ها و رفتار ها یادآور گوگول به خصوص در کتاب مردگان زرخرید ، و در تحلیل روانی و توصیف احساسات و دلهره ها و بیم ها ی انسانی یاد آور داستایوفسکی در جنایات و مکافات است. (از مقدمه ی مترجم)

« اولیویا هیچ نگفت ؛ حتی نمی خواست نگاهی به سویم بیندازد . نمی خواست دیگر کاری به کار من داشته باشد . دریافتم که او را از دست خواهم داد ، و آن هم نه به خاطر اینکه والدینش طلاق گرفته بودند بلکه به خاطر اینکه والدین من طلاق نگرفته بودند. با اینکه بارها با خودم گفتم که بدون او آسوده تر خواهم بود و اینکه دلیل می خواری اش همانی بود که چنان سرویسی را به من داد ، باز هم نمی توانستم از فکر کردن به او دست بردارم . ا ز او می ترسیدم . من هم به اندازه ی پدرم بد بودم . من هم پدرم بودم . او را در نیوجرسی ، در حصار نگرانی و پریشان از برحذرداری های هراسناکش رها نکرده بودم ، خودم در اوهایو به او تبدیل شده بودم . »

کتاب با الهام از شورش دانشجویی آغاز می شود و در یادداشتی نهایی با شورش دیگری پایان می یابد. مارکوس، قهرمان نویسنده، دوست دارد فقط درس بخواند و کار کند؛ در هیچ دار و دسته‌ای داخل نشود؛ پا به کلیسا نگذارد؛ هرچه زودتر با بالاترین نمره ها فارغ التحصیل شود؛ مانند همسالانش به هر قیمتی شده در جنگ ۱۹۵۱ کره زنده بماند.

« من این بازی را که ادی دوس دوست داره دوست ندارم ، اون محیطی که را که اون دوست داره من دوست ندارم . من به زندگی سطح پایین علاقه ای ندارم مادر . من به چیزهایی علاقه دارم که مهم باشن . من کسی نیستم که خودم را در یک سالن بیلیارد سرگرم کنم . اما ببین تا این حد می توانم توضیح بدم که که چی هستم و چی نیستم . دفعه ی دیگه هم رفتار خودم را توجیه نخواهم کرد . فهرستی  از صفات خودم به مردم ارائه نخواهم کرد و به احساس احمقانه وظیفه شناسی خودم اشاره نخواهم کرد .

پدرم سالن بیلیارد را به دنبال من گشته بود ، به فکرش خطور نکرده بود که به مرکز شهر برود و در کتابخانه عمومی دنبال من بگردد ، دلیلش این بود که در کتابخانه سر کسی به خاطر خوره بیلیارد بودن با ضربه چوب بیلیارد شکافته نمی شود و در آنجا برای کسی که نشسته و به خواندن بخشی از انحطاط و سقوط روم اثر گیبون مشغول باشد یعنی همان کاری که من از ساعت شش آن شب می کردم چاقو نمی کشد . »

رمان « خشم » با ترجمه ی فریدون مجلسی ، در 190 توسط انتشارات نیلوفر به چاپ رسیده است .

برچسب ها

هیچ نظر به “بر خطِ داستان: از آمریکا تا جنگ کره: رمان « خشم » اثر فیلیپ راث”

پاسخ

ایمیل شما مخفی می ماند. فیلد های الزامی مشخص شده اند *


*