ارتباط موسیقی و زبان

توسط | به تاریخ 1393/05/28 | هیچ نظر

musicvazaban-26-5-93

ارتباط موسیقی و زبان

محل تولد، سال تولد، فرهنگ، قومیت، طبقه ی اجتماعی و بسیاری عوامل دیگر، تاثیر بسیار زیادی بر روی تصمیمات و نوع زندگی هر فردی در طول زندگی او می گذارند. آهنگسازان نیز شامل همین قاعده می شوند. اما یکی از مهمترین عواملی که بر نوع موسیقی هر آهنگسازی تاثیر میگذارد، زبان مادری او است.

موسیقی خود نوعی زبان است، و برای هر انسانی که حرفه ی آهنگسازی را بر می گزیند، موسیقی زبان دوم او حساب می شود، و همان گونه که مثلن یک فرد هندی همواره در زبان های غیر مادریش، مثل انگلیسی، لهجه دار صحبت می کند ، موسیقی­اش هم دارای لهجه­ای خاص است که بیش از همه تحت تاثیر زبان مادریش قرار دارد.

خصوصیات زبانی هر ملتی در موسیقی رسمی آن کشور هم شهود پیدا می­کند، مثلا موسیقی فرانسوی، همچون زبان فرانسوی دارای ضرب­های ضعیف و ریتمی روان و بدون سنکوپ است؛ در حالی که موسیقی ژاپنی ریتم قویتری داری و موسیقی روسیه دارای ریتم های لنگ (ریتمی که قابل تقسیم بر دو یا سه نیست) است. از طرفی موسیقی ایتالیا دارای ملودی­های ظریف، جذاب و گیرا می­باشد. همه­ی این خصوصیات در موسیقی کشورهای مختلف تا حدود زیادی تحت تاثیر تفاوت در زبان گفتاری آن هاست.

زبان آلمانی یکی از پیچیده­ترین زبان های دنیاست و همانطور که در تاریخ ثابت شده، آلمانی زبان ها جزو بزرگترین آهنگسازان تاریخ هستند، برای مثال بزرگانی همچون: باخ، بتهوفن، موتزارت، هندل، واگنر، برامس، شوئنبرگ و … همگی آلمانی زبان بوده اند. (اتریشی ها هم آلمانی زبان محسوب می شوند)

زبان پارسی، از نظر ریتمیک، کمی پیچیده تر از آلمانی و انگلیسی و کمی ساده تر از روسی و بسیار ساده تر از آفریقایی است.

بر روی کلمات تاکید خاصی مانند زبان  آلمانی صورت نمی گیرد، و تا حدودی روان است. از این نظر پارسی را می توان با انگلیسی مقایسه کرد. عوامل موسیقایی زبان پارسی موجب می شود تا همه ی ما به راحتی بتوانیم موسیقی آهنگسازان ایرانی را تشخیص دهیم. مثلن حتا اگر برای اولین بار، موسیقی شهرداد روحانی یا مجید انتظامی را بشنویم، می توانیم ایرانی بودن آن را حدس بزنیم. موسیقی خوانندگان ایرانی، حتی اگر بدون کلام هم باشند برای ما آشنا و ایرانی هستند.

ضعیف ترین آهنگسازان در هر ملتی و کشوری و در هر زمانی، آهنگسازانی هستند که قصد تقلید از فرهنگ های دیگر را دارند. فرض کنید باخ، تمام عمرش به جای ساخت موسیقی خودش سعی میکرد موسیقی شبیه به کلودیو مونته وردی (آهنگساز ایتالیایی) بسازد. در این صورت مطمئنا نام باخ برای همه ی ما نا آشنا بود.

احتمالا این جمله را زیاد شنیده اید که:«موسیقی پاپ های قدیمی ایرانی، خیلی قویتر و بهتر از این بچه پاپ های جدیدن!!!!»

این حرف تا حدودی (نه به طور کامل) درست است. دلیل آن هم هارمونی قویتر، ریتم های پیچیده تر، و ملودی های جذاب تر در موسیقی پاپ قدیمی نسبت به امروز نیست. خیر، دلیل اصلی آن به ایرانی بودن یا نبودن موسیقی بر می گردد. البته به هیچ وجه نوستالژیک بودن موسیقی های قدیمی را فراموش نکرده ام، ولی نوستالژی به تنهایی دلیل کل این اتفاقات نیست.

متاسفانه موسیقی پاپ ایرانی را، به خصوص در داخل ایران، خیلی کم می توان یافت. اکثر موسیقی های پاپ امروزی تقلیدی از موسیقی های ترکی، عربی و اروپایی هستند.  طبیعی است که با وجود جذاب بودن نسبی، اکثرا نمی­توانند جای خالی موسیقی هایده را برای ما پر کنند. زیرا نه تنها طبع ما به طور ذاتی موسیقی ایرانی را بیشتر می پسندد، بلکه یک آهنگساز ایرانی هیچ گاه نمیتواند موسیقی ترکی را بهتر از خود ترک ها بیافریند، و ما اگر خواهان شنیدن این موسیقی باشیم، به سراغ آهنگسازان و خوانندگان ترکی می رویم.

در پایان چند نکته ی کوتاه را متذکر می شوم:

بخش انتهایی مقاله صرفا مربوط به موسیقی پاپ ایرانی بود، نه موسیقی سنتی و کلاسیک ایرانی.

امروزه هم موسیقی پاپ ایرانی درست و خوب ساخته می شود، ولی میزان آن نسبت به موسیقی های کم کیفیت و تقلیدی بسیار کمتر است.